Nnedi Okorafor - Laguna

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł : Laguna (Lagoon) Autor: Nnedi Okorafor Ilość stron: 240 Wydawnictwo: MAG Rok wydania: 2015 Cena: 37 PLN Autor recenzji: Piotr „Klemens” Kociubiński Data recenzji: 2017-12-14 Ocena: 65/100

Troje nieznajomych, a każde z nich ma swoje problemy. Biolog morski Adaora. Słynny w całej Afryce raper Anthony. Udręczony żołnierz Agu. Kiedy wędrują po plaży Bar Beach w Lagos, legendarnej nigeryjskiej metropolii, są bardziej samotni niż kiedykolwiek.

Kiedy jednak coś podobnego do meteorytu wpada do oceanu, troje ludzi zabranych przez falę zostaje ze sobą związanych na wiele trudnych do zrozumienia sposobów. Wraz z Ayodele, gościem z gwiazd, przebijają się przez Lagos i walczą z czasem, by ocalić miasto, świat... i samych siebie.

Literatura afrykańska jest w Polsce niemal kompletnie niespenetrowanym czytelniczo terytorium, a jeśli juĹź, to raczej znana z perspektywy „białego człowieka” jak John Maxwell Coetzee. Podobnie rzecz się ma Afryką jako taką, ktĂłra poza kliszami w rodzaju Murzynka Bambo stanowi istną terra incognita, ktĂłrą śmiało moĹźna opatrzyć przypiskiem hic sunt leones (i na naszych łamach trzeba się naszukać, by zlokalizować choćby twĂłrczość niejakiej Yaa Gyasi). Cóş dopiero rzec o jej współczesności? Tymczasem Nnedi Okorafor to Nigeryjka z nigeryjskiej krwi (jakkolwiek urodzona poza Afryką), głównym bohaterem zaś jej powieści jest Lagos, za ktĂłrym wzdycha niczym Mickiewicz za Zaosiem.

Akcja powieści rozgrywa się współcześnie, tak iĹź czytelnik ma autentyczną okazję poznać Afrykę Zachodnią taką, jaką naprawdę ona jest – pełna wszelakich kontrastĂłw, bynajmniej nie tylko majątkowych, lecz rĂłwnieĹź religijnych czy teĹź etnicznych. Co gorsza, dość łatwo prowadzą one do rozwiązań sporĂłw ukierunkowanych na przemoc, tą gwałtownością przepojonych.



Nie sposĂłb pozbyć się wraĹźenia, iĹź autorka oferuje istną podróş w czasie, acz jednocześnie w dwĂłch róşnych kierunkach. Dość wskazać chociaĹźby na rozkwit protestanckich form religijności, kojarzących się raczej z amerykańskim dziewiętnastowiecznym Pograniczem niĹşli bieżącym tysiącleciem – a przecieĹź niezwykle Ĺźywych współcześnie w krajach zupełnie obcych tego rodzaju mentalności. Warto przypomnieć, Ĺźe najsłynniejszy Nigeryjczyk w Polsce w ostatnich latach – niedawny poseł na Sejm RP John Godson był właśnie pastorem, a i jego (nowo obrane) nazwisko było wysoce wymowne.

Najbardziej problematyczny jest jednak wątek główny fabuły – cóş, jakkolwiek potrafi on zająć, nie sposĂłb nie odnieść wraĹźenia, iĹź stanowi on najsłabszy element książki. Nie porywa on, niejednokrotnie zaś rozwija się w kierunkach wątpliwych psychologicznie, niejako poddając się z gĂłry załoĹźonym tezom.

Podczas czytelnikowi towarzyszy również wrażenie, że ma do czynienia z powieścią częściowo autobiograficzną, co niestety jest wadą, pisarka bowiem zdaje się dokonywać rozrachunków z własną przeszłością, daje upust swoim osobistym frustracjom, niejako literacko mści się na sprawcach swoich krzywd, przez co traci na wiarygodności.

„Laguna” to książka dedykowana miastu Lagos, owoc wychodĹşczej miłości ku niemu, przez co miejscami czaruje, w innych zaś fragmentach nuĹźy i przytłacza jednostronnością. Z nadwiślańskiej perspektywy nie sposĂłb jednak odmĂłwić jej jednego zasadniczego atutu – świeĹźości.