William Gibson, Bruce Sterling - Maszyna róşnicowa

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł: Maszyna róşnicowa (The Difference Engine) Autorzy: William Gibson, Bruce Sterling Ilość stron: 379 Wydawnictwo: MAG Rok wydania: 2010 Cena: 39,99 PLN

Motyl podniĂłsł czułki ku niebu – jego moĹźe proste i niezbyt wykształcone, ale stanowiące owoc milionĂłw lat optymalnego przystosowania się do warunkĂłw zmysły od razu wzbudziły w nim niepokĂłj, ktĂłry pobudził cały organizm, a w szczegĂłlności mięśnie skrzydeł, ktĂłre poprzez gwałtowne ale znakomicie zsynchronizowane skurcze i rozkurcze doprowadziły do rozpostarcia skrzydeł, celem poderwania ciała do lotu. Piękna słoneczna pogoda na tym zagubionym wśrĂłd bezkresu Pacyfiku atolu miała wkrĂłtce osiągnąć swĂłj kres w postaci nadchodzącego tajfunu. Motyl machnął skrzydłami, na skutek czego dziesiątki tysięcy kilometrĂłw dalej, na wyspie połoĹźonej na zachĂłd od kontynentu europejskiego…

Steampunk to literatura specyficzna nawet jak na gusta miłośników fantastyki. O ile bowiem klasyczna fantasy stanowi odpowiedź na tęsknotę za przeszłością eposów rycerskich i legend pełnych smoków, elfów i innych cudactw, a z kolei równie typowe science-fiction pozwala zajrzeć w przyszłość i wydrzeć jej chociaż kilka tajemnic co do nadchodzącego losu, o tyle steampunk niejako zmusza czytelnika do przyjęcia niekoniecznie przyjemnej pozycji rozkroku. Z jednej strony bowiem sięgamy w przeszłość, no właśnie, pary, z drugiej jednak zwykła się ona kształtować na poziomie bardziej zaawansowanym, niźli uczą podręczniki historii.

„Maszyna róşnicowa” to wręcz modelowy reprezentant tego podgatunku, autorzy bowiem przyjęli koncept, Ĺźe istniejącemu w rzeczywistości Charlesowi Babbage’owi wystarczyło cierpliwości i samozaparcia dla realizacji projektu danego urządzenia (a właściwie jego bardziej zaawansowanej wersji, maszyny analitycznej), ktĂłrego wpływ na rzeczywistość tak najmniejszą, jak i losy całych krajĂłw odpowiada chociaĹźby wyzwoleniu energii atomu w XX wieku. Rewolucja przemysłowa nabrała jeszcze szybszego tempa, co wpłynęło rĂłwnieĹź na losy polityczne kraju i świata, z jednej strony tak podobnego do naszego, z drugiej tak bardzo róşniącego się w szczegółach.



Akcja recenzowanej pozycji obraca się niejako wokół trzech postaci – kobiety upadłej Sybil Gerrard, odnoszącego sukcesy paleontologa – a właściwie w tych czasach jeszcze naturalisty – Edwarda Mallory’ego, a takĹźe pracownika słuĹźb specjalnych Laurence’a Oliphanta, z tym, Ĺźe kręgi te są coraz większe i większe, wzajemnie wszakĹźe one na siebie nachodzą i się przecinają.

Londyn kreowany piórem Gibsona i Sterlinga jakkolwiek dość podobny do tego znanego współcześnie, nie jest zbyt przyjaznym ani pełnym uroku miastem, przeciwnie, jawi się on jako miejsce duszne, będące po części ofiarą własnego sukcesu, którego zamożność prowadzi do wielkiego brudu i smrodu, Fetoru. Zadziwiające jest wszakże, jak bardzo to miejsce potrafi przypominać współczesne metropolie, spowite smogiem i strasznym skwarem w letnie dni. A zarazem jak bardzo niebezpieczne mimo zaawansowanych narzędzi oddanych na użytek wszelkiej maści służb porządkowych.

Niestety najsłabszym elementem „Maszyny róşnicowej” jest fabuła, co bynajmniej wcale nie znaczy, Ĺźe słabym. Jakkolwiek potrafi ona zaintrygować i bawić się z domysłami czytelnika, tym niemniej właściwie ani przez moment nie potrafi porwać za sobą, pozwolić zatracić się w lekturze niezaleĹźnie od konieczności zmruĹźenia oczu czy teĹź posilenia się. Co oczywiście ułatwia jej lekturę osobom, ktĂłre nie mogą sobie pozwolić na dłuĹźsze chwile wymagającej takiej koncentracji rozrywki.

„Maszyna róşnicowa” jest książką technicznie właściwie bezbłędną, spĂłjną i kompletną, stanowiącą wręcz modelowy przykład gatunku. Co moĹźe być traktowane tak jako zaleta dla osĂłb stawiających dopiero pierwsze kroki w świecie pary, jak rĂłwnieĹź i wada w oczach miłośnikĂłw literatury wyłącznie wybitnej.