Raphael Aloysius Lafferty - Najlepsze opowiadania

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł :Najlepsze opowiadania (The Best of R.A. Lafferty) Autor: Raphael Aloysius Lafferty Ilość stron: 384 Wydawnictwo: MAG Rok wydania: 2020 Cena: 39 PLN Autor recenzji: Piotr „Klemens” Kociubiński Data recenzji: 2023-08-22 Ocena: 65/100

Opowiadania egzystują gdzieś na uboczu „w pełni czcigodnej” literatury – wśrĂłd ich autorĂłw odnaleźć moĹźna światowe gwiazdy piĂłra, całą czeredę noblistĂłw etc., lecz moĹźna odnieść wraĹźenie, Ĺźe na miano „prawdziwego” pisarza moĹźna zasłuĹźyć dopiero po stworzeniu czegoś, co moĹźna by było nazwać „książką”, nawet jeśli miałaby to być nowela. Kierując się tego rodzaju sposobem myślenia łatwo jednak o przeoczenie znakomitych tekstĂłw i ich autorĂłw, do grona zaś tych ostatnich wielu anglofońskich miłośnikĂłw (i twĂłrcĂłw) fantastyki zwykło zaliczać R. A. Lafferty’ego - ktĂłry do świadomości polskiego czytelnika prĂłbuje się dobijać nie bez trudu.

Teksty amerykańskiego pisarza to opowiadania w pełni zasługujące na owo miano – rzadko kiedy ich wolumen przekracza trzydzieści stron niezbyt gęstego maszynopisu. Przy takich rozmiarach niemałe uznanie budzi fakt, iĹź czytelnik szybko dostrzega cechy stylu autora, ktĂłry kaĹźdorazowo niejako pozostawia swĂłj znak wodny.



Jego opowiadania niemal bez wyjątku cechują się dość specyficznym poczuciem humoru, przywodzącym nieco na myśl lemowskie „Bajki robotĂłw”, czasami zresztą dość mocno. Osoby zaniepokojone sugestiami plagiatu czy choćby inspiracji pragnę jednak uspokoić – swego czasu taka w fantomie była po prostu maniera, przez jednych rozwinięta w stopniu wręcz mistrzowskim (Terry Pratchett się kłania, z dygnięciem), przez większość zarzucona i nawet zapomniana.

Dobrane do antologii teksty dość ładnie się zestarzały – autor konstruując wizje przeszłości nie skupia się na postępie naukowym czy technologicznym (sugestie takowego naleĹźy traktować z przymruĹźeniem oka), lecz raczej na bardziej uniwersalnych wartościach, chociaĹźby takich jak miłość i potrzeba obecności drugiego człowieka.

Inna sprawa, Ĺźe R.A. Lafferty mĂłgł być odwaĹźnym i śmiałym – a przez to i niedocenionym – prekursorem niektĂłrych wątkĂłw i technik w swoich czasach, ale zaryzykuję tezę, iĹź wielu uczniĂłw juĹź go przerosło. Ot, dola gigantĂłw, na ktĂłrych barki wspinają się kolejni…

Raphael Aloysius Lafferty to pisarz juĹź trochę niedzisiejszy, ktĂłrego teksty z pewnością nie spotkają się z naboĹźnym zachwytem wszystkich ich dwudziestopierwszowiecznych czytelnikĂłw. Czuć w nich, Ĺźe nie zostały one stworzone tylko dla pieniędzy czy wskutek „konieczności” pisania. Nie są one doskonałe jak i ich autor takowym nie był – ale niewątpliwie są one autentyczne.