Patrick O’Brian - Druga strona medalu

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł: Druga strona medalu (The Reverse of the Medal) Autor: Patrick O’Brian Ilość stron: 371 Wydawnictwo: Zysk i S-ka Rok wydania: 2011 Cena: 35,90 PLN

Cykl powieści Patricka O’Briana to klasyka literatury marynistycznej. Przygody kapitana Jacka Aubrey’a i jego nieodłącznego przyjaciela, wybitnego lekarza, filozofa oraz botanika – Stephena Maturina, cieszą się niesłabnącą popularnością na całym świecie. W jedenastej powieści - „Drugiej stronie medalu” - niezłomny i pełny wiary kapitan ma niesłychanie trudne zadanie – będzie walczył nie tylko na morzu, ale takĹźe wśrĂłd najgroĹşniejszych rekinĂłw – na sali sądowej.

Kapitan Jack Aubrey wiĂłdł moĹźe niebezpieczne, ale unormowane Ĺźycie wśrĂłd uderzeń fal, sztormĂłw i walk z wrogami Royal Navy. W „Drugiej stronie medalu” jego misją jest ochrona wielorybnikĂłw, pływających na wodach Ameryki Południowej. Stara i niedoceniana łajba „Surprise” z wierną załogą po raz kolejny i jak wszystko wskazuje prawdopodobnie ostatni ma okazję wykazać się w akcji. Wraz z biegiem lat i rozwojem technicznym fregata straciła na znaczeniu dla Royal Navy. Obecnie nie ma duĹźych szans w starciach z nowoczesnymi amerykańskimi liniowcami, ale dla kapitana Aubrey’a nie ma rzeczy niemoĹźliwych. KaĹźda wzmianka o wykluczeniu „Surprise” z KrĂłlewskiej Marynarki Wojennej wzbudza gniew legendy brytyjskiej marynarki. Czary goryczy dopełnia fakt, Ĺźe długo ścigany przez załogę Jacka Aubrey’a korsarski okręt „Spartan” umknął za sprawą admirała Royal Navy, ktĂłry dał rozkaz zatrzymania „Surprise” w kluczowym momencie.

To nie jest jedyne zmartwienie kapitana. Po powrocie do Anglii spotkany przypadkowo (czy to był aby na pewno przypadek?) dĹźentelmen namawia nieznającego się na interesach Aubrey’a na poczynienie pewnych śmiałych inwestycji. Miły i uprzejmy mężczyzna posiada rzekomo tajne i istotne informacje, dzięki ktĂłrym moĹźna dorobić się fortuny. Takim sposobem kapitan trafia do nowego świata – intryg i malwersacji rządowych na najwyĹźszym szczeblu, ukartowanych procesĂłw i przestępczej działalności wywiadu. Nieświadomy niebezpieczeństwa ślepo wierzy w angielską sprawiedliwość i nie obawia się wyroku sądu. Mniej entuzjastyczny Maturin prĂłbuje znaleźć wyjście z sytuacji i uratować przyjaciela, ktĂłry znalazł się na nieznanych wodach wśrĂłd rekinĂłw. Sam nie jest bezpieczny – jako tajny agent wywiadu natrafił na wewnętrzną sprawę, ktĂłra moĹźe go przerosnąć. Co z tego wyniknie? Czy nieznający strachu kapitan i przenikliwy Stephen wyjdą z opresji?



„Druga strona medalu” Patricka O’Briana zaskakuje. O tym, Ĺźe w powieściach cyklu marynarskiego nie brakowało ani intryg ani walki agentĂłw – wie kaĹźdy miłośnik literatury angielskiego pisarza. Wszak autor w czasie II wojny światowej pracował w angielskim wywiadzie i posiadł niezwykłą wiedzę rĂłwnieĹź w praktyce. To widać w jego książkach. Chyba po raz pierwszy Jack Aubrey znalazł się w tak patowej, idiotycznej wręcz (patrząc przez pryzmat jego działań) sytuacji. Bohater marynarki nauczył się wychodzić obronną ręką z opresji dramatycznych, jednak obszar jego działania obejmował walki morskie, kierowanie okrętem i dowodzenie załogą. Na morzu czuje się niczym ryba w wodzie i zarazem nie umie odnaleźć się jako „szczur lądowy”. To prosty człowiek, ktĂłry nigdy nie lubił niehonorowej walki, niewidzialnych przeciwnikĂłw. Teraz z pozytywnym nastawieniem (odwrotnie proporcjonalnym do podejścia Stephena Maturina) oczekuje na wynik rozprawy sądowej. Dopiero w jej trakcie wyjaśni się wiele spraw do tej pory nieznanych osobom zainteresowanym.

Trochę złości naiwność kapitana i to moĹźe obniĹźać wartość książki. Wszak nikt nie oczekuje od autora stworzenia kapitana-herosa, ale brak rozsądku w ocenie sytuacji u osoby będącej alfą i omegą na morzu moĹźe niejako dziwić. To jednak nie jest sprawa jednoznaczna, moĹźna być pewnym, Ĺźe był to celowy zabieg autora, a nie wynik niedopatrzenia. Patrick O’Brian usnuł gęstą sieć intryg, ktĂłrej nie powstydziłaby się mistrzyni w tej dziedzinie – Agatha Christie. JuĹź teraz nie mogę się doczekać polskiego wydania następnej powieści „The Letter of Marque”. Niewykluczone, Ĺźe przy długim okresie oczekiwania pokuszę się o lekturę oryginału.

Zaletą powieści, ktĂłra zresztą dotyczy całego cyklu jest język. Angielski pisarz wykazuje się znajomością Ĺźeglugi i budowy okrętĂłw, dokładnością przy opisie bitew morskich. Pod tym względem książka jest majstersztykiem dla hobbystĂłw miłujących się w morzu i okrętach a być moĹźe rĂłwnieĹź dla profesjonalistĂłw. Niemniej rĂłwnieĹź „szczury lądowe” będą zachwycone morskimi przygodami kapitana Jacka Aubrey’a

Pod względem technicznym książka nie odchodzi kanonu wydań poprzednich części. Nadal mamy charakterystyczną okładkę w miękkiej oprawie z motywem morskim. Przetłumaczenie powieści przez Marcina Morkę – znanego polskiego pisarza, dla ktĂłrego O’Brian jest wzorem – daje pewność, Ĺźe książka zachowuje swĂłj pierwotny, angielski klimat i literacki język.

„Druga strona medalu” Patricka O’Briana spodoba się nie tylko miłośnikom cyklu, ale wszystkim osobom zamiłowanym w powieściach przygodowych i konspiracyjnych. Książka posiada wszelkie zalety, aby moĹźna ją było polecić szerokiemu gronu czytelnikĂłw.