Brandon Sanderson - Rytmatysta

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł : Rytmatysta (The Rithmatist) Autor: Brandon Sanderson Ilość stron: 308 Wydawnictwo: MAG Rok wydania: 2019 Cena: 29 PLN Autor recenzji: Piotr „Klemens” Kociubiński Data recenzji: 2019-03-25 Ocena: 70/100

Joel ponad wszystko pragnie zostać Rytmatystą. Rytmatyści, wybierani przez Mistrza w tajemniczej ceremonii przyjęcia, mają moc nadawania Ĺźycia dwuwymiarowym rysunkom zwanym kredowcami. Są teĹź jedyną obroną ludzkości przed dzikimi kredowcami – bezlitosnymi istotami, ktĂłre pozostawiają za sobą zmasakrowane trupy. Dzikie kredowce niemal opanowały terytorium Nebrasku, a teraz zagraĹźają całym Amerykańskim Wyspom.

Jako syn zwyczajnego wytwĂłrcy kredy z Akademii Armedius, Joel moĹźe się jedynie przyglądać, jak młodzi Rytmatyści uczą się magicznej sztuki, dla ktĂłrej on poświęciłby wszystko. Uczniowie zaczynają znikać – zostają porwani ze swoich domĂłw, a pozostają po nich jedynie plamy krwi. Joel zostaje pomocnikiem profesora, ktĂłrego zadaniem jest zbadanie tych zbrodni i wkrĂłtce wraz z przyjaciółką Melody trafia na ślad zaskakujących odkryć, ktĂłre na zawsze zmienią Rytmatykę – oraz cały ich świat.

Co jak co, ale matematyka – i geometria – nie kojarzyły się dotychczas z literaturą fantasy. Owszem, science fiction od niech zwykła nie stronić, przynajmniej ta prawdziwej, twardej („hard”) prĂłby, lecz światy smokĂłw czy jednoroĹźcĂłw pozostawały raczej wrogie ścisłemu myśleniu, czy teĹź myśleniu w ogĂłle. Ale jeśli juĹź ktĂłryś z twĂłrcĂłw danego podgatunku miałby z KrĂłlowej Nauk uczynić iście magiczny oręż, to zdecydowanie byłby to właśnie Brandon Sanderson.

Akcja „Rytmatysty” rozgrywa się w świecie, w przypadku ktĂłrego – choć raz – moĹźna podejrzewać, iĹź nie wpisuje się on w większe uniwersum cosmere, przeciwnie, jawi się on jako dość znany czytelnikowi, padają w nim bowiem znane nazwy miejscowe i geograficzne – takie jak Europa, Szkocja czy Aztekowie – czy rĂłwnieĹź kulturalne – by wskazać na chrześcijaństwo, islam czy buddyzm. JednakĹźe niemal za kaĹźdym razem czegoś brakuje, czytelnik właściwie ani przez moment nie ma wątpliwości, Ĺźe w jakimś momencie przeszłości losy tej Ziemi odbiegły znacząco on znanych nam, co pociągnęło za sobą szereg dalszych skutkĂłw. Uczciwie naleĹźy zresztą zaznaczyć, iĹź jest to najsłabszy element opowieści Amerykanina i zbyt gruntowne – szanujące wiedzę ogĂłlną i logikę – spojrzenie moĹźe przywieść do dość absurdalnych wnioskĂłw.



Autor dość przemyślnie konstruuje scenariusz, utrzymując całość w konwencji kryminału, a zarazem garściami czerpiąc z wcześniejszych rozwiązań fabularnych, sugerując istnienie głębszej tajemnicy o charakterze quasi-naukowej, oczekującej swego odkrywcy. Czytelnik oczywiście nie ma wątpliwości, Ĺźe nastąpi przełom, stanowiąc zarazem punkt wyjścia dla dalszej opowieści, ktĂłra ma mieć miejsce w kolejnym tomie. I jakkolwiek powstanie tego ostatniego jest wprost sygnalizowane, to „Rytmatysta” tworzy jednak zamkniętą całość, jego lektura będzie dostarczała przyjemności rĂłwnieĹź w przyszłości, w razie gdyby z jakichkolwiek przyczyn kolejna odsłona serii nie powstała.

Osoby nawykłe do monumentalnych rozprawek Amerykanina uświadczą niewielkiego niedosytu, acz nie będzie on aĹź tak znaczny jak w przypadku mniejszych „dziełek” gwiazdy współczesnej literatury fantasy. „Rytmatysta” to mimo wszystko opowieść zborna, bynajmniej nie tylko o umownym charakterze.

„Rytmatysta” to nieco lĹźejsze niĹź dotychczas, lecz wciąż bardzo świeĹźe i przyjemne w obcowaniu doświadczenie czytelnicze dla wszystkich osĂłb, ktĂłre szara codzienność nuĹźy w stopniu nie mniejszym niĹź opowiadania o elfach i orkach. Śmiem twierdzić, iĹź jako taki będzie się jawił nawet dla tych odbiorcĂłw, u ktĂłrych podstawy trygonometrii wzbudzały koszmary.