Salman Rushdie - Złoty dom Goldenów

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł : Złoty dom GoldenĂłw (The Golden House) Autor: Salman Rushdie Ilość stron: 432 Wydawnictwo: Rebis Rok wydania: 2017 Cena: 49,90 PLN Autor recenzji: Piotr „Klemens” Kociubiński Data recenzji: 2019-10-14 Ocena: 65/100

Bogaty milioner Nero Golden w tajemniczych okolicznościach imigruje do Stanów wkrótce po inauguracji Baracka Obamy. Wraz z trójką swoich dorosłych synów przybiera nową tożsamość i przeprowadza się do wielkiej rezydencji w centrum Manhattanu.

Historia potężnej rodziny opowiedziana jest z punktu widzenia ich sąsiada - René - będącego młodym filmowcem, który w imperium Goldenów znajduje idealny temat. Z czasem zostaje coraz bardziej uwikłany w sieć rodzinnych intryg, tajemnic, zdrad i morderstw.

ĹšrĂłdło potęgi prozy Salmana Rushdiego jest dość proste – łączy on bowiem dwie kultury, w ramach obu czując się nie odmieńcem, lecz podmiotom do nich przynaleĹźnym, a w konsekwencji dysponującym pewną łatwością ich wzajemnego objaśniania. Naturalnie nie oznacza to, iĹź efekt następuje automatycznie, nie bez znaczącego udziału tyleĹź talentu autora, co i jego ciężkiej pracy, lecz otoczenie, w ktĂłrym on egzystuje, niewątpliwie stanowi sprzyjający czynnik.

Ukrytym bohaterem „Złotego domu GoldenĂłw” jest bowiem Nowy Jork oraz Ameryka jako taka. Ostatnia fraza stanowi tutaj zresztą recenzencki „wytrych”, albowiem gros rozwaĹźań autora poświęconych jest właśnie prĂłbie identyfikacji amerykańskości jako takiej, prĂłby wyjaśnienia jak doszło do elekcji Donalda Trumpa i wskazania, czy zjawisko to naleĹźy rozpatrywać w kategoriach aberracji, czy takową był wcześniejszy wybĂłr „niejednolicie białego” prezydenta obco – podejrzanie islamsko – brzmiących personaliach.



W istocie bowiem omawiana książka stanowi niejako kolaż dwóch odrębnych powieści, gdzie jedna z nich stanowi rzekomo wątek główny, ale tak naprawdę jest tylko pretekstem dla wywodów właściwych dla drugiej. Niestety ta ostatnia historia nie jest aż tak zajmująca, stanowi raczej mało radosne stwierdzenie nie mniej smutnego faktu, a na czym traci całość.

Autor z typową dla siebie zręcznością łączy jednocześnie kulturę wysoką z tą bardziej popularną, śmiało odwołuje się do dziedzictwa staroĹźytności basenu Morza ŚrĂłdziemnego, by następnie nawiązać do postkolonialnego dziedzictwa Bollywoodu – i właśnie na tych „globalistycznych” mariaĹźach powieść zyskuje najwięcej.

„Złoty dom GoldenĂłw” to historia typowa dla Salmana Rushdiego, choć wątpię, by kiedykolwiek była ona wliczana do jego najznakomitszych dzieł. Cechują ją pewna niepokojąca aktualność, pozbawiona jednak elementĂłw ponadczasowości, ktĂłra skłaniałaby do powrotĂłw do niej, zwłaszcza za kilka dekad. Przynajmniej taką pozostaje Ĺźywić nadzieję.