Szczepan Twardoch - Przemienienie

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł : Przemienienie Autor: Szczepan Twardoch Ilość stron: 334 Wydawnictwo: Marginesy Rok wydania: 2026 Cena: 54,90 PLN Autor recenzji: Piotr „Klemens” Kociubiński Data recenzji: 2026-02-11 Ocena: 70/100

Mroczne realia PRL-u, gdzie granica między dobrem a złem jest niepokojąco płynna. Świat służb specjalnych, duchowieństwa i ludzi, którzy próbują odnaleźć sens w rzeczywistości pełnej manipulacji, zdrad i podstępów.

Kapitan Antoni Szarzyński, agent w IV Wydziale Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych w Katowicach, zjawia się w mieszkaniu młodego księdza, Piotra Czetwertyńskiego. Jaką tajemnicę wyjawi zmagającemu się z kryzysem wiary, ale dobrze zapowiadającemu się duchownemu były agent Służby Bezpieczeństwa? Kim jest Antoni i jaki sekret kryje się za śmiercią jego rodziców i dzieciństwem spędzonym w szemranym domu dziecka? Na czym polegała operacja „Hermes”? Czy SB prowadziła ją na zlecenie Watykanu? Co łączyło dostojników watykańskich z oficerami KGB? Czy w latach osiemdziesiątych Europa znalazła się na krawędzi wojny, która miała zmienić oblicze tej części świata?

Mogłoby się wydawać, że wątki infiltracji znanej nam rzeczywistości tzw. postkomuną i niejasnymi związkami z niejawnymi organizacjami troszkę przybladły w ostatnich latach, głównie ze względów demograficznych, tymczasem chociażby „afera” na tle Włodzimierza Czarzastego i amerykańskiego ambasadora ponownie – choć w mej ocenie na chwilę – rozbudziła ciut większe zainteresowanie czasami słusznie minionymi. Choćby więc z tego powodu warto sięgnąć po „Przemienienie” Szczepana Twardocha.

Książka powstała niespełna dwie dekady temu i osoby świadomie pamiętające początek lat 2000 ze zdziwieniem skonstatują, jak niepozornie a dość drastycznie czasy się zmieniły. Jeszcze niedawno żyliśmy emocjami związanymi z teczkami poukrywanymi po szafach różnych ubeków, aferą Rywina i metropolitą warszawskim z agenturalną przeszłością, tymczasem współcześnie zastanawiamy się raczej kto jest „ruską onucą”, zaś skandale związane z Kościołem katolickim dotyczą raczej kwestii niemoralnego prowadzenia się, szczególnie w zakresie życia seksualnego.



Akcja omawianego tytułu przeważnie jednak rozgrywa się w 1985 roku, czyli okresie, który zapewne mało komu kojarzy się z czymkolwiek istotnym, pomijając różne rodzinne okazje. I nie trzeba sięgać pamięcią tych czasów, by bez jakichkolwiek wątpliwości uwierzyć w wizję śląskiego pisarza, pełną szczegółów nieoczywistych, a czyniących omawiany świat żywym.

„Przemienienie” to książka również „śląska”, lecz jednak nade wszystko ogólnopolska, a może nawet cechująca się większym poziomem uniwersalności. Ujmuje sposób, w jaki autor łączy sensacyjny sznyt z realistycznym odmalowaniem scenerii, umiejętnie przechodzi od jednej kliszy historycznej do drugiej, niemal bez pozostawienia na oku czytelnika jakichkolwiek literackich „szwów”.

Omawiany tytuł nie jest zupełnie wolny od pewnych literackich „grzeszków wieku dziecięcego”, lecz po późniejszych sukcesach autor z Pilchowic bynajmniej nie musi się go wstydzić, wręcz przeciwnie. Wielu młodszych pisarzy mogłoby się uczyć z tej pozycji, jak umiejętnie połączyć atrakcyjną treść z warsztatową rzetelnością, a i nawet artyzmem.