Jarosław Grzędowicz - Popiół i kurz. Opowieści ze świata Pomiędzy

Informacje o ksiÄ Ĺźce Tytuł ksiÄ Ĺźki: Popiół i kurz. Opowieści ze świata Pomiędzy Gatunek: fantasy zaświatĂłw Wydawca: Fabryka Słów Rok wydania: 2006 Ilość stron: 328 Cena: 29 PLN

Pierwszy tekst Jarosława Grzędowicza przeczytałem w antologii „PL +50. Historie przyszłości”. Było to świetne opowiadanie, więc gdy tylko zobaczyłem nową książkę tego autora, wziąłem ją bez wahania.

„Popiół i kurz. Opowieści ze świata Pomiędzy” rozpoczyna opowiadanie „Obol dla Lilith”, tekst, ktĂłry został juĹź opublikowany w antologii „Demony”. W nim to właśnie po raz pierwszy pojawił się świat Pomiędzy i profesor etnologii po godzinach dorabiający jako psychopomp. Zostało to świetnie przemyślane, prolog dobrze wprowadza czytelnika w świat Półsnu.

Nie będę się rozpisywał na temat prologu, jest to dość stary tekst, więc raczej znany czytelnikom. Natomiast właściwa fabuła książki zaczyna się prawie jak u Hitchcocka. We śnie główny bohater widzi swojego przyjaciela ukrzyżowanego i oplątanego przez ciernie. Jego przyjaciel naprawdę umarł, lecz jako że był mnichem, jego dusza powinna spokojnie udać się do Nieba. A nawiedzanie w snach świadczy, iż jednak duch mnicha nie może zaznać ukojenia. I właśnie w związku z tym profesor postanawia bliżej się przyjrzeć okolicznościom śmierci swojego przyjaciela.

Oczywiście będzie musiał nieraz odwiedzić świat Pomiędzy, mimo Ĺźe przyrzekł sobie nigdy więcej tego nie robić. Spiski, tajne stowarzyszenia, demony – właściwie schematycznie poprowadzona fabuła. Lecz mimo to jest to ciekawa książka, nabierająca wyrazistości dzięki niektĂłrym niekonwencjonalnym pomysłom autora. A najwaĹźniejsze jest to, Ĺźe głównego bohatera nie popycha właściwie Ĺźadna wydumana idea. On walczy głównie o przeĹźycie. Dzięki temu zyskuje na realności.



Jarosławowi Grzędowiczowi udało się w piękny sposób przedstawić swoją koncepcję Czyśćca. Szare, zakurzone krajobrazy. Wszędobylski popiół. Szarość nie tylko przedmiotów, lecz również dusz, które tam trafiły. Część nie może uwierzyć, że umarły i stara się jak mogą udawać normalne życie. Niekiedy opisy takich prób są przerażające, walka z prawdą. Nie chcą jej dopuścić do siebie, żyją szarą ułudą.

Fabuła nawet jeżeli zarzucić jej pewną schematyczność jest wciągająca. A akcja prowadzona tak, by czytelnik się nie nudził. W zasadzie mało jest dialogów, dużo zdań krótkich i równoważników zdań. Ale czyta się w miarę przyjemnie, choć autor nie szczędzi przemyśleń filozoficznych. Te zaś mogą miejscami nużyć zbyt niecierpliwych czytelników. Najważniejszy jednak jest klimat, a ten jest budowany przez autora doskonale. Dodatkową atrakcją, pogłębiającą jeszcze przeżycia są świetne ilustracje Dominika Brońka. Naprawdę udało mu się wczuć w książkę i narysować to, o czym Jarosław Grzędowicz napisał.

Ogólnie książka warta jest polecenia, czytelnika czeka przyzwoita lektura i dużo czasu w oderwaniu od rzeczywistości. Choć może kraina Półsnu nie jest miejscem, gdzie każdy chciałby się wybrać dla relaksu.

Plusy:

ciekawa koncepcja Czyśćca i Charona-psychopompa

piękne ilustracje

klimat

Minusy:

schemat spisku prawie jak u Browna

miejscami przerośnięte konstrukcje filozoficzne

Książka otrzymuje 6,5 w dziesięciostopniowej skali wg Kahzada.

---

Jakub "Kahzad" Olejnik
E-mail autora: kahzad(at)wp.pl

---